Excalibur Kronieken deel 2

In het vorige artikel over Excalibur Kronieken namen we jullie mee naar de vorige delen en vroegen we ons af of het nu een Arthurlegende is of niet. Excalibur Kronieken is alleszins een hervertelling door Jean-Luc Istin en Alain Brion. Aan het eind van dit artikel krijgen jullie een antwoord op de vraag. 

Het vijfde deel van deze meesterlijke reeks is spannend en verrassend tegelijk. Een absolute aanrader! Bedankt Daedalus om deze reeks te vertalen en zo mooi uit te geven.

Excalibur Kronieken deel 1

Volgende maand, 20 september verschijnt bij Daedalus het vijfde deel van Excalibur Kronieken. Dit is het slot van de serie waarin Jean-Luc Istin en Alain Brion het bekende verhaal rond Excalibur hervertellen. Daedalus brengt het vijfde deel van deze knap vertelde en getekende reeks in hard- en softcover uit. Al zal u voor de softcover wel moeten wachten tot 18 oktober. 

Toen we hoorden dat bij Daedalus het slotdeel van Excalibur Kronieken uit zou komen, hebben we de vorige delen nog eens gelezen, wat ik zeker kan aanraden. We geven u alvast een samenvatting.

Geesten en was

De cover van Sheets is visueel erg sterk: een grappig, cartoonesk beeld dat aanspreekt. Een spook in een wasmachine: realiteit en fantasie. Twee tegenstrijdige gegevens die in dit prachtig verhaal worden gecombineerd. Brenna Thummler verdient lof voor haar eerste graphic novel.

Door Elias Jonkers.

Sheets is een heerlijk verhaal om te lezen en hopelijk niet het laatste van Brenna Thummler.

Sheets is een YA coming of age-verhaal, waarin realisme en fantasie handig worden gecombineerd. Het hoofdpersonage, Marjorie Glatt, is een leerling op de middelbare school die vrij onhandig is in de omgang met leeftijdsgenoten. Zij wordt dan ook gepest op school.

Een ecologische saga

Niets groeit nog waardoor er hongersnood dreigt. Volgens wetenschapper Ruben heeft de natuur het opgegeven: zaden ontkiemen niet meer, er worden geen kinderen meer geboren... Samen met zijn zoon Nils gaat Ruben op zoek naar de oorzaak. Wat als de legenden van een verborgen wereld kloppen? Ruben en Nils wagen zich in een mythologische wereld. Welkom in de wereld van Nils 1: De Elementalen.

Door Elias Jonkers.

Een betoverend begin van een veelbelovende en meeslepende ecologische trilogie. Grafisch zal Nils je van je sokken blazen!

Historische fantasy in Parijs

De Beul is een geweldig historisch-fantasy verhaal van Mathieu Gabella met tekeningen van Julien Carette en Jérome Benoit. Zowel qua verhaal als grafisch is De Beul een topreeks!

Is het de hand van God op aarde? Als een levende legende laat hij de mensen van Parijs beven. Hij is de Beul en straft eenieder die een misstap begaat. Zorgt de Beul voor goddelijke gerechtigheid of is hij een handig wapen van het parlement om de mensen in bedwang te houden?

De oorlog winnen

De oorlog winnen is een stripbewerking van de gelijknamige roman van Jean-Philippe Jaworski (verschenen in 2009) door Frédéric Genêt, bekend van de Samurai-reeks. Ciudalia is deze week verschenen bij Le Lombard en zou het eerste deel van vijf zijn in de nieuwe reeks De oorlog winnen.

In dit eerste deel volgen we huurmoordenaar Benvenuto, die na een schijnbaar gemakkelijke opdracht in de problemen komt. De oorlog winnen laat ons kennismaken met een wereld geïnspireerd op de Italiaanse renaissance en fantasy. Een doeltreffende combinatie!

Wanneer huurmoordenaar Benvenuto Gesufal een schijnbaar eenvoudige opdracht krijgt, pakt deze anders uit dan verwacht. Zijn prooi draagt immers een maliënkolder en zijn bediende is dan ook nog eens een magiër. Deze keer wordt de jager de prooi en bevindt Benvenuto zich in een politiek complot. Een complot met wortels in het verleden, een verleden waar Benvenuto deel van uitmaakte. 

Frédéric Genêt schuift met deze reeks een stevig heroïsch fantasy-verhaal naar voren. De setting doet denken aan het Italië tijdens de renaissance. Zelfs de benaming voor de machthebbers van de republiek Ciudalian, podestà, was in Italië de term voor hoge ambtenaren in de steden. Het verhaal speelt zich af in de stad Ciudalia, waarvoor de Italiaanse republieken model stonden. Door de setting zouden we De oorlog winnen kunnen omschrijven als renaissance-fantasy. 

Het verhaal speelt zich afwisselend in het heden en het verleden van Benvenuto af. De flashbacks zijn visueel wel te onderscheidden, maar in het begin is het toch even zoeken wie wie is en is het wat moeilijk om te volgen. Maar het verhaal grijpt aan en alles valt uiteindelijk in de plooi. De tekenstijl van Genêt is helder en realistisch, knap werk! 

De oorlog winnen, Boek 1: Ciudalia is ideaal voor liefhebbers van fantasy en avonturenverhalen. 

Boekgegevens: 
Genêt & Jaworski, De oorlog winnen: Boek 1: Ciudalia, Le Lombard, ISBN 9789064211508 (€7,95).

Zomerleestips

Nog een week en het is grote vakantie! Wij geven alvast enkele leuke leestips mee voor op reis of gewoon thuis op uw terras. Een vierde mooie zomer, Mickey en een oceaan die verloren is, een jonge vrouw die trouwt met een beer en een fraaie vampierenstrip. 

Veel leesplezier deze zomer! 

Zang der Runen 1: De Eerste Huid

Van Le Chant des Runes zijn bij de Franstalige uitgever Glénat al twee delen verschenen. De vertaling verschijnt bij INdruk, de uitgeverij van stripwinkel Alex in Berchem. De reeks verschijnt bij hen in hardcover.

Runberg en Poupard geven ons een fantastische thriller, een fantasiethriller, in de traditie van de succesvolle Scandinavische misdaadromans.

Wika: een steampunk fee

Olivier Ledroit en Pat Mills hadden een project lopen dat de Zwarte Feeën heette, maar dit project ging niet door. De zwarte feeën en Wika leefden verder in een eigen wereld en schrijver Thomas Day kwam mee aan boord van deze fantasy meets steampunk. 

Door Elias Jonkers.

Ledroit en Day geven ons met Wika een herschrijving van sprookjes overgoten met steampunk en flamboyante tekeningen. Dit allemaal mooi uitgegeven voor Dark Dragon Books.

Essentials van: Dark Dragon Books

Iedere uitgeverij krijgt, onder Essentials van, een lijst met een aantal titels die absoluut het lezen waard zijn. In de lijst zitten nieuwe en oudere albums. De titels zijn leestips en de lijst is natuurlijk niet absoluut, elke maand komen er wel nieuwe mooie titels uit bij elk van de uitgeverijen. Het kan dan ook goed zijn dat we hier bij Gestript af en toe een update plaatsen. 

We beginnen met Essentials van:

Klassieke en degelijke fantasy

De nieuwe miniserie Yuna, bij Dark Dragon Books, combineert fantastisch tekenwerk met een oeroud verhaal waarin het lot van een koninkrijk op de schouders van een jonge vrouw uit een profetie ligt. Het verhaal van scenarist Jacques Lamontagne verscheen in het Frans bij Soleil Celtiques.

Door Elias Jonkers.

Een klassiek verhaal met fantastisch tekenwerk. Yuna combineert actie, avontuur en mythologie. Voor alle fans van degelijke fantasy. 

Zombies, Belgische zombies uit Temse!

Zombies blijven een aantrekkingskracht hebben in de populaire cultuur. De reeksen die wij in het Nederlands hebben over zombies zijn vertalingen: The Walking Dead, Alice Matheson, Night of the Living Dead... en zo kunnen we nog wel even doorgaan. Vanaf begin 2017 mochten we een nieuwe zombie-reeks verwelkomen: Eén van eigen bodem nog wel! Patrick Cornelis heeft het eerste deel van Virus in eigen beheer uitgegeven. En daar is behoorlijk wat durf voor nodig!

Door Elias Jonkers.


Deze zombiestrip van eigen bodem is een sterk debuut van Patrick Cornelis, die het in eigen beheer uitgeeft. In één woord: bewonderenswaardig!

Dystopische dierentuin

Antropomorfisme, het is al zo oud als de mensheid en ook wanneer de mens er niet meer is, zal het blijven bestaan. Want in die laatste periode speelt de bij Le Lombard verscheen reeks, Het Rijk, zich af. In deze post-apocalyptische reeks zijn de mensen verdwenen en hebben de dieren het overgenomen, of eerder hun geëvolueerde nazaten. Het Rijk is een actieserie met wondermooie tekeningen/schilderijen van Boiscommun en een ingenieus scenario van Runberg. 

Door Elias Jonkers. 

Het Rijk geeft ons een dystopische wereld waarin de mensen een mythisch status hebben verkregen: Demonen of goden? Wie zal het zeggen... 

Magiërs en demonen in Frankrijk

Arthus Trivium is met De derde magiër aan zijn tweede album toe. Deze historisch fantastische reeks combineert geschiedenis met avontuur en fantasy in een originele omgeving. En ook de intriges woelen weer volop. Waar het eerste deel een introducerend album was, krijgen we in De derde magiër al wat antwoorden, maar blijven we wel met vragen zitten. 

Door Elias Jonkers.

Een spannende reeks waarin geschiedenis met fantasy wordt gecombineerd tot een boeiend geheel. Een dikke pluim voor scenarist Raule en vloeiend in beeld gebracht door Landa.

Al millennia lang waken grote magiërs over een groot geheim dat ons allemaal beschermt tegen het kwade. Maar wat als dat geheim de wereld kan vernietigen en dat moment niet meer zo ver is? Dan is er nog maar één magiër over: Nostradamus. Samen met zijn drie leerlingen kan hij de wereld redden en de poorten van de hel weer sluiten.

Magic 7: magie voor alle leeftijden

Vorige week lanceerde Dupuis een nieuwe fantasiereeks over tieners met magische gaven. Ze zijn met zeven en samen kunnen deze machtige magiërs de wereld redden... of vernietigen. Ze zijn verbonden met elkaar door hun gaven en door één missie, een zoektocht. De eerste missie?... Een nieuwe schooldag overleven. De eerste twee nummers zijn verschenen op 7 september.

Door Elias Jonkers.

In het eerste deel, Nooit alleen, ontmoeten we al drie van de jonge magiërs. Het is 1 september en Leo gaat naar een nieuwe school, het Mercury College. We ontdekken al meteen de gave van Leo: hij kan met geesten praten.
Eenmaal op school krijgt het 'nieuwe kind' het al hard te verduren en ontmoet hij twee andere buitenstaanders: Hamelen en Farah. En wat blijkt? Deze twee hebben ook elk een gave: Hamelen verstaat de taal van de dieren, of wat dacht je anders met zo'n naam? En Farah deelt haar lichaam met een krachtige demon.
Wanneer Hamelen wordt beschuldigd van diefstal, trekken ze erop uit om de echte dader te vinden. Tijdens hun avontuur ontmoeten ze andere kinderen zoals zij, de andere magiërs. Op het einde van dit deel duiken er twee nieuwe magiërs op: Alice, een helderziende, en Lupe, een alchemist die robots maakt. 

In het vervolg, Tegen allen!, bevinden Leo, Hamelen en Farah zich in een nogal moeilijke situatie.

Leesplezier met Nimona (met bonus)

Wat begon als een experiment werd uiteindelijk een succesvolle webcomic en is nu een wondermooi boek. Welkom bij Nimona, de graphic novel van Noelle Stevenson die in 2015 werd geselecteerd voor de National Book Award en genomineerd werd voor een Eisner. 

Door Elias Jonkers.

Het verhaal speelt zich af in een naamloos koninkrijk, met als hoofdrolspeelster Nimona, een jonge, impulsieve en energieke gedaanteverwisselaar. Zij biedt zich aan bij Heer Ballister Zwarthart als schildknaap. Maar wie is de meester en wie de leerling? Ondanks de snode plannen van superschurk Zwarthart om het Instituut voor Rechtshandhaving & Heldendom zwart te maken, heeft hij toch nog een eergevoel, en werkt hij volgens bepaalde regels. Regels voor schurken? Daar is Nimona het niet mee eens.

In de wereld van Nimona zitten een aantal tegenstellingen: aangezien Nimona een gedaanteverwisselaar is, zit de wereld vol magie. Toch kan je ook hoogtechnologische snufjes vinden. De wereld van Nimona is een mengeling van middeleeuwse en futuristische elementen. Deze tweeledigheid past ontzettend goed bij het geheel. De tegenstellingen tussen magie en wetenschap zijn een constante doorheen het boek: 

Waar de bomen slapen

Een tweede samenwerking tussen scenarist Pierre Boisserie en tekenaar Nicolas Bara is een feit. Hun eerste album Le chant des Malpas is nooit in het Nederlands verschenen en dus heeft Dargaud met Het Slapende Woud een primeur. Het resultaat is een mooi album en een fantastisch verhaal met een donker kantje.

Door Elias Jonkers.

Voor zover wij weten is Het Slapende Woud het tweede album op de lijst van de Franse tekenaar Nicolas Bara, die vooral freelance werkte als concept artist en character designer voor videogames. 

Scenarist Pierre Boisserie is bij ons minder onbekend. Hij is de scenarist van reeksen als De Bank (ook bij Dargaud, deel 5 verschijnt in september), Flor de Luna (Glénat), Reiziger (Glénat) en Wolf (Daedalus). Boisserie weet hoe hij een verhaal moet vertellen en weet met Het Slapende Woud een sterke setting neer te zetten. Het tekenwerk van Bara past perfect bij de sfeer van het verhaal.

We zitten in New England, 19de eeuw, waar in de bossen een 'hospitaal voor vrouwen en kinderen' staat. Alleen zijn de vrouwen door de jaren heen verdwenen en is het een weeshuis geworden. Om middernacht gebeuren er vreemde zaken met de kinderen in het hospitaal. 

Zo vreemd, dat het Openbaar Ministerie van Geheime Zaken twee agenten stuurt om het mysterie te onderzoeken. De agenten ontdekken dat een oud druïdisch ritueel en de moord op de druïden door Romeinen iets met de gebeurtenissen in het heden te maken hebben. 

De twee agenten, de stramme gentleman Casimir Dupré en de bevallige Artemis d' Harcourt, zijn vermoedelijk twee bekenden van elkaar, want wanneer hun leven aan een zijden draad lijkt te hangen, verklaren ze elkaar hun liefde. Zo wordt een fantastische thriller ook een liefdesverhaal. 

Het verhaal heeft qua sfeer wel iets van een gothic novel uit de Victoriaanse tijd; het paranormale en het romantische maken van Het Slapende Woud een klassieke fantasy thriller. En de periode, de 19de eeuw, is altijd een goede keuze om dit soort verhalen in te situeren. 

Het onderzoek van Casimir en Artemis in het bos bij de eeuwenoude eiken doet ons denken aan een scene uit Tim Burton's Sleepy Hollow uit 1999. Bara zelf ziet Burton en Sleepy Hollow dan ook als een grote invloed in dit werk. 

En we moeten eerlijk toegeven: we zien Tim Burton van Het Slapende Woud wel een griezelige, maar toch meesterlijke film maken zoals alleen Burton dat kan. De titel The Sleeping Woods klinkt ook wel aanlokkelijk. We zien Johnny Depp wel in de rol van Casimir, of toch eerder de excentrieke dokter? 

De paranormale activiteiten storen niet in het album omdat ze tot het minimale zijn herleid. De focus ligt op het onderzoek van de twee agenten. Grafisch is het verhaal heel sterk neergezet. De decors zijn goed uitgewerkt - zelfs bijna gezellig - en de personages springen van de pagina's. 

De stijl die Bara hanteert kunnen we omschrijven als rond, gemoedelijk, bijna mollig met dikke lijnen maar toch ook elegant en soepel. Bara maakt veel gebruik van close-ups die de expressiviteit van de tekeningen accentueren. De cover is een heel sterk beeld: het contrast valt op en de compositie spreekt aan. De paneelranden passen helemaal binnen het geheel en bij de stijl van Bara: geen mooi strak afgemeten, eentonige rechthoekjes, maar losse randen. De sterke compositie, zowel in de panelen als de pagina's, wijzen op een beheersing van het striptekenen. 

Eén kleine suggestie om over na te denken: zou het verhaal niet sterker geweest zijn als het bijschrift op de eerste pagina er niet stond? Want de tekst in dit bijschrift is niet echt van belang. We lezen namelijk de tekst al op de gevel van het gebouw in het tweede paneel. Dat maakt dat de woorden in het eerste paneel overtollig zijn. Een woordloze eerste pagina om de sfeer helemaal op te snuiven was perfect geweest. 

Pierre Boisserie geeft ons een mooi verhaal dat wat van alles heeft: fantasy, thriller, liefde en humor. Het Slapende Woud is een mooie samenwerking tussen scenarist en tekenaar en past perfect bij het groeiende talent van Nicolas Bara. Dat maakt van deze eerste Nederlandse vertaling van dit superteam een perfecte symbiose tussen woord en beeld. 

Hopelijk blijft Bara na deze vertaling niet langer een nobele onbekende, maar een nobele bekende striptekenaar. Want de tekeningen van Bara moeten gezien worden en Boisserie moet gelezen worden!

Boekgegevens;

Pierre Boisserie & Nicolas Bara, Het Slapende Woud, Dargaud, ISBN 9789085584353 (€16,95)

Duistere geheimen in de Aubrac

Christophe Becs jongste werk, Verdwaald, is een vrije bewerking van La Peur, de novelle van Guy de Maupassant geschreven in 1882. Het resultaat is een fantastische en mysterieuze thriller. Deze one-shot is verschenen bij Glénat.

Door Elias Jonkers.

Antoine is een fotograaf die in opdracht van een uitgever een fotoreportage maakt van het veengebied in de Aubrac, Zuid-Frankrijk. De mooie natuur van de Aubrac ontroert Antoine zodanig dat hij de tijd helemaal uit het oog verliest en noodgedwongen bij een oude versterkte boerderij moet aankloppen om er te overnachten.

Maar heeft Antoine wel geluk dat hij toch een dak boven zijn hoofd heeft? Dat misschien wel, maar de bewoners, een vader met zijn dochter, sporen niet helemaal. Antoine komt terecht in een waar horrorverhaal en wordt meegesleurd in een oud familiegeheim.

Christophe Bec heeft er al een carrière van 25 jaar in de stripwereld op zitten en is de laatste jaren vooral bekend als scenarist. In het Nederlands verschenen van Bec o.a. Prometheus, Heiligdom, Duisternis en Bunker. Heiligdom is in 2005 als Sanctum ook in Amerika verschenen bij DC Comics. Bec werkt vooral met ingenieuze verhalen verdeeld over meerdere albums. Met Verdwaald is Bec beperkt tot één album.

Het verhaal is te klein om alles te kunnen vertellen: zo is er de dochter Melodie, die geen andere rol heeft dan die van wulpse dochter. In het midden van het album laat Bec dan ook nog eens Swamp Thing uit de DC Comics opdraven. Geen idee wat die er in komt doen. Het gaat natuurlijk om het mysterie van het veengebied en wie weet zitten daar ook wel moerasmonsters. 

Het moet wel gezegd worden: Christophe Bec kan tekenen. Hij weet hoe hij een strip moet maken want de opbouw is pakkend en de kadrering gevarieerd. De inkleuring is trouwens ook zeer geslaagd en draagt bij tot de algemene donkere sfeer van het verhaal. Met de inkleuring heeft Bec hulp gekregen van Bertrand Denoulet.

Het album zit vol met digitale bewerkingen, maar dat stoort geenszins. Bij het zien van het tekenwerk begrijpen we waarom Antoine zo in beslag wordt genomen door het landschap van de Aubrac. Dat heeft Bec namelijk wonderschoon in beeld gebracht. In de traditie van Servais (bekend van o.a. Orval, Godfried van Bouillon, Het dagboek van een bos) geeft Bec ons een mystiek, triest, bedreigend maar ook mooi landschap. Toch gek hoe de natuur al deze elementen kan combineren.

Met Verdwaald geeft Bec ons een prima en dynamische thriller over bijgeloof, wraak, passie maar ook angst. En met zijn tekentechniek zit hij al helemaal niet op het verkeerde spoor.

Boekgegevens:
Christophe Bec, Verdwaald, Glénat, ISBN 9789462940109 (€17,95)

Wetenschap en voorouderlijke mystiek

Een mager pubermeisje, Harmony, dat verzeild is geraakt in een eeuwenoude strijd, is de hoofdrolspeelster in deze nieuwe mysterieuze avonturenreeks van de Franse tekenaar Mathieu Reynès. Harmony balanceert tussen wetenschap en voorouderlijke mystiek. 
Deel 1, Memento, verscheen op 6 april.

Door Elias Jonkers.

De Franse stripkunstenaar Mathieu Reynès is bij ons vrijwel onbekend, ook al maakt hij al een vijftiental jaar strips. Alter Ego is de enige reeks die in het Nederlands werd vertaald, tot nu dan. 

Van oorsprong is Reynès ontwerper van animaties en hij heeft gewerkt in de tekenfilmbranche en in 3D-animatie. Zijn tekenstijl heeft invloeden van deze eerdere ervaring. Zijn stijl is er op gericht om de personages levendig en dynamisch weer te geven. Dat maakt zijn stijl wat we kunnen noemen 'rond', zijn personages bezitten een haast Disney-achtig uiterlijk. Andere personages van Reynès zijn vaak schattig van uiterlijk, al zijn ze dat niet echt. De stijl van Reynès doet denken aan die van de Amerikanen Shane Glines en Bruce Timm. 

De compositie en paginaopbouw zijn grotendeels klassiek met hier en daar lange horizontale zwarte panelen die de black-outs van Harmony moeten voorstellen. Deze zijn heel sterk. Het resultaat is een duidelijk en goed leesbaar album.

Het verhaal dat Reynès in Harmony vertelt is een samensmelting van verschillende projecten die hij had geschreven. Deze projecten liepen qua thema gelijk. Op die manier kon Harmony doorheen de jaren stilaan rijpen. 

Harmony gaat over een begaafd kind: op zich niet nieuw in de stripwereld, maar Reynès heeft geprobeerd het op zijn eigen manier te vertellen door er andere thema's aan te hangen. Zoals balans, een harmonie die er moet zijn in de natuur en in onszelf. 

In het verhaal zitten drie intriges die met elkaar verbonden zijn. Als lezer krijgen we doorheen de verschillende delen geleidelijk de sleutel. We worden uitgenodigd om de intrige mee te ontrafelen, om de puzzelstukjes op hun plaats te leggen. Als lezer stel je jezelf verschillende vragen zodat je geprikkeld wordt om verder te lezen: vragen over de rol van personages. Het album en de reeks zijn zoals Harmony zelf: langzaam komt haar geheugen terug en voor de lezer wordt alles langzaam duidelijk.

De personages.

Harmony, het hoofdpersonage is een engelachtig meisje met fijne trekken en lange blonde haren, maar ze heeft ook een stoere kant, een beetje rock-'n-roll. Harmony is een puber en is een heel dubbel personage. Zij is in conflict met zichzelf en is zowel naïef als slim. Zij heeft een grote kracht en is emotioneel. Zij zal dus een balans, een harmonie moeten vinden. 

Zij is qua uiterlijk gebaseerd op Taylor Momsen en Reynès noemt ook Avril Lavigne als grafische inspiratie. 

Nita, de oude man, is een mysterieus personage. Als lezer twijfel je lang aan de rol van Nita. er hangt een dubbelzinnigheid over hem.

Experiment.

De Franse componist Thomas Kubler liet zich inspireren door Harmony om een muziekstuk bij het album te schrijven. Het is niet de bedoeling om dit als soundtrack bij het lezen op te zetten. Het is een origineel muziekstuk dat hetzelfde verhaal op een andere manier vertelt. Kubler volgt in zijn compositie wel hetzelfde ritme en dezelfde ontwikkelingen als in het album. Toch is het een werk dat op zichzelf staat. De compositie van Kubler is een meesterwerk op zich en kan wedijveren met  de werken van Danny Elfman. Ik hoop alvast dat er voor de volgende albums ook een muziekstuk komt.

Lees eerst de strip, surf dan naar de website http://www.dupuis.com/harmony/, en zet de compositie op. U zal zien dat u exact weet wat er wanneer in het stuk gebeurt. 

Harmony is een mysterieuze avonturenreeks die angst aan verwondering koppelt. Mathieu Reynès heeft zich helemaal in deze reeks gestort en met veel plezier gemaakt en dat is te zien ook. Hij weet wat hij doet en houdt de lezer in spanning. Het experiment dat aan het album is gekoppeld, het verhaal op twee manieren vertellen (in beeld en muziek) is een geslaagde nieuwigheid.

Boekgegevens:

Mathieu Reynès, Harmony 1: Memento, Dupuis, ISBN 9789031434275 (€7,95)

EJ - 06/04/2016

Onderdompelen in de wonderlijke wereld van Bosch

Het is in 2016 precies vijfhonderd jaar geleden dat de Nederlandse schilder Jheronimus Bosch overleed. Dat wordt gevierd door tentoonstellingen en allerhande uitgaven over zijn kunstwerken. Bij het eerbetoon aan één van de beroemdste kunstenaars kan en mag een stripverhaal natuurlijk niet ontbreken. Het album, Jheronimus Bosch, is gebaseerd op de diversiteit en veelheid van schepselen in de werken van Bosch. Het prachtige eerbetoon in stripalbum is van de hand van Werner Goelen aka Griffo. 

Door Elias Jonkers.

De meester schilder.

Jheronimus (roepnaam: Joen, postuum: Jeroen) Bosch is één van de bekendste kunstenaars en toch ook onbekend. Veel mensen zullen hem in verband brengen met fabelachtige monsters en het macabere. Toch weten we ontzettend weinig over deze meester. Zelfs zijn exacte geboortedatum kennen we niet. De datum wordt geschat op 1450.

Wel weten we dat hij uit een artistieke familie stamt. Zowel de vader, grootvader als overgrootvader van Jeroen waren schilders. Hun achternaam was van Aken, dus kunnen we aannemen dat ze uit Aken (Duitsland) komen. Ook de broer van Jeroen, Goessen, was een schilder. De kinderen van Goessen, dus de neefjes van Jeroen, waren ook schilders.

Om zich te onderscheiden van zijn voorouders nam Jeroen de achternaam Bosch aan, van de stad waarin hij woonde: 's-Hertogenbosch, in die tijd één van de grootste steden in het hertogdom Brabant. Naar alle waarschijnlijkheid heeft Jeroen een opleiding gekregen in het atelier van zijn vader, Anthonis van Aken.

We weten dus heel weinig over het leven van deze grote schilder. Er is hem al verschillende zaken toegeschreven: van alchemist, tovenaar, duivelsaanbidder tot krankzinnige. Dit alles maakt dat er rond de persoon Bosch een hele mythe is ontstaan die steeds sterker wordt. 

De stripmaker.

Genoeg dus om een stripverhaal over te maken. Gelukkig weten we over de andere meester wel meer: de Vlaming Werner Goelen, alias Griffo, volgde zijn opleiding aan de Academie voor Schone Kunsten in Antwerpen en werkte voor o.a. Humo en Kuifje. Bij de laatste nam hij de reeks Ton en Tinneke over van Franquin. Maar het humoristische kon hem nauwelijks bekoren en hij stapte op bij Kuifje. Samen met Jean Van Hamme maakte hij S.O.S Geluk en met Jean Dufaux maakte hij verschillende reeksen als Giacomo C., Beatifica Blues en Samba Bugatti. De afgelopen twee jaar verschenen van Griffo als tekenaar de reeks Golden Dogs (4 delen, 2014-15 bij Le Lombard) samen met Desberg en De zijden sjaal (2015 bij Ballon) samen met Grossey.

Jheronimus Bosch is zijn eerste soloalbum en Griffo draagt het album op aan zijn vader die hem de artistieke weg heeft getoond en hem aangezet heeft om originele tekeningen te maken. Hier kunnen we dus een kleine parallel tussen de schilder en striptekenaar ontdekken.  

Het verhaal speelt zich af in de tijd van Jeroen Bosch en in de hedendaagse tijd, in Gent, waar men aan de universiteit werkt aan de restauratie van een schilderij van Bosch. Het probleem is dat de onderzoekers niet weten welk vernis de schilder heeft gebruikt. En Jeroen Bosch weet het zelf eigenlijk ook niet goed. 

De schilder kan de demonen vangen in zijn tekeningen en doeken. Het enige probleem is dat ze telkens weer weten te ontsnappen. Totdat hij een demonicide krijgt van een alchemist. Met deze stof blijven de demonen op het doek. Maar wat als de restaurateurs het vernis er af krijgen om het werk te restaureren? 

In Gent is de restauratie van het Lam Gods volop aan de gang en dat bracht Griffo op het idee om iets rond een restauratie van een werk van Bosch te doen. Het magische vernis dat duivels en demonen vasthoudt is natuurlijk een fantastisch verzinsel van de striptekenaar. Jheronimus Bosch is dan ook geen studie over de schilder, maar een sprookje, een fabel. 

Het album is een wandeltocht doorheen de eigenzinnige stijl van de schilder en zijn ogenschijnlijk onbegrensde verbeelding. Want wie had kunnen denken dat de wonderlijke en macabre schepselen in de werken van Bosch ook werkelijk bestaan? Wel Bosch kan ze zien. In werkelijkheid zijn het beelden die menig middeleeuwer herkende. Onder de humoristisch aanvoelende buitenkant schuilt een waarschuwing aan de mensen om niet te zondigen. Want eenmaal in de hel staan de zondaar onvoorspelbare straffen te wachten. 

 

Hier en daar is het verhaal niet altijd even duidelijk. Om het verschil tussen heden en verleden te duiden is er geen grafisch verschil gebruikt; dit maakt dat het verhaal niet altijd even vlot leest voor het geoefende oog. Een verschil in paneelrand of kleurgebruik kan dit oplossen.

En andere, spijtige fout is de plaatsing van de tekstballon in paneel 2 op pagina 6. De uitspraak van de vader komt volgens de plaatsing van de ballon uit de mond van de moeder.  Dit is jammer.

Ondanks de kleine details is Jheronimus Bosch een mooie ode van een kunstenaar aan een andere kunstenaar. U moet wel in het achterhoofd houden dat het geen non-fictie is. Het is geen geschiedenisles. De demonen van Bosch zijn grafisch sterk weergegeven door Griffo.

Is dit nu een werk dat u moet gelezen hebben over Bosch? Nee, niet echt. Wel is het een werk dat u als liefhebber van verhalen en strips moet gelezen hebben. Want het is een ontspannend en leuk verhaal. Laat u als lezer onderdompelen in de wonderlijke wereld van Jheronimus Bosch.

Boekgegevens:

Griffo, Jheronimus Bosch, Glénat, ISBN 9789491684616 (€16,95)

EJ -06/04/2016